Onderwijsraad: wetsvoorstel informeel onderwijs voldoet niet aan de eisen

Het voorstel richt zich op het voorkomen van haat zaaien, discriminatie en geweld, maar volgens de raad zijn dit geen zaken voor onderwijswetgeving. Opsporing en onderzoek van strafbare feiten behoren volgens de raad bij justitiële instanties die daarvoor zijn toegerust. Het ministerie van OCW en de Inspectie zijn daarentegen niet gespecialiseerd in deradicalisering, jeugdbescherming of handhaving van de openbare orde.

Daarnaast stelt de raad dat het wetsvoorstel een groot deel van het maatschappelijk leven onder toezicht zou brengen, terwijl slechts een klein deel daarvoor een legitieme reden heeft. Sommige activiteiten vallen bovendien onder fundamentele grondrechten, zoals vrijheid van meningsuiting, vereniging en godsdienst. Volgens de raad voldoet het wetsvoorstel niet aan de eisen van noodzakelijkheid, proportionaliteit en subsidiariteit om inbreuk te maken op deze rechten.

Ook Verus verwerpt het wetsvoorstel. Volgens Verus vormt het een principiële aantasting van de vrijheid van onderwijs (artikel 23 van de Grondwet) en andere fundamentele vrijheden. De overheid grijpt te diep in op het maatschappelijk en religieus leven. In plaats van controle, moet de overheid juist kijken naar een pedagogische aanpak: gebaseerd op dialoog en in samenwerking met de samenleving.

In een eerdere reactie op het wetsvoorstel, zei Verus-voorzitter Mark Buck: “Informeel onderwijs speelt vaak een belangrijke rol in de ontwikkeling van kinderen en jongeren. Zo kunnen jongeren lid zijn van een vereniging (bijvoorbeeld voor scouting of een andere sport), volgen ze cursussen via de bibliotheek of gaan ze naar een kerk of moskee. Het biedt hen de kans om waarden zoals respect, verantwoordelijkheid en samenwerking te leren, los van overheidsbemoeienis. Dit wetsvoorstel brengt dat in gevaar. Het kabinet verspeelt met dit wetsvoorstel de toewijding die heel veel mensen aan de democratische rechtsstaat hebben, juist ook door informeel onderwijs.”